Chatbot Geliştirme Rehberi

Chatbot geliştirme; web sitenizde, WhatsApp'ta, Instagram DM'de veya özel uygulamanızda 7/24 müşteriye yanıt veren akıllı asistanların inşasıdır. Modern chatbot'lar artık scripted FAQ değil; Claude/GPT/Gemini tabanlı, RAG ile şirket dokümanlarınızdan beslenen ve tool use ile sipariş açabilen, randevu alabilen, fatura kesebilen agent'lara dönüştü.

Chatbot Türleri ve Kanalları

Modern chatbot dağıtımı çok kanallıdır. Web sitesi chatbot: livechat alternatifi, sayfa görüntülemenin %30-50'sini etkileşime çevirebilir. WhatsApp Business API bot: Türkiye'de en yüksek mesajlaşma kanalı, sipariş ve destek için ideal. Instagram DM bot: marka takipçileriyle otomatik etkileşim. Telegram bot: B2B müşteriler ve teknik topluluklar için. Mobil uygulama içi asistan: kullanıcının uygulama içinde sorgu yapması. Sesli chatbot: telefon araması alıp/yapabilen Vapi/Retell tabanlı bot.

AI Tabanlı vs Rule-Based

Rule-based chatbot: SSS odaklı, tahmin edilebilir, ucuz — $0-50/ay. Sınırlı senaryolarda iyi çalışır ama "anlamayan" hissi verir. AI tabanlı chatbot: Claude/GPT/Gemini ile doğal sohbet, RAG ile özel veri erişimi, tool use ile aksiyon — $50-2000/ay. Çoğu modern projede hibrit yaklaşım: kritik akışlar (sipariş takip, fatura sorgulama) kural tabanlı, soru-cevap AI tabanlı. Bu karma genelde maliyet/kalite sweet spot'u sunar.

WhatsApp Business API Entegrasyonu

WhatsApp resmi BSP'leri (Business Solution Provider) üzerinden bot kurulumu yapılır. Türkiye için yaygın seçenekler: Meta'nın doğrudan API'si (kendi sunucu kurulumu), Twilio (kolay başlangıç), 360dialog (Avrupa odaklı), WATI (no-code panel). Şablon mesajlar (template messages) önceden onaylı; kullanıcı başlatmalı 24 saat penceresinde serbest mesaj. Maliyet: BSP'ye göre $0.005-0.02/mesaj. Aylık 1000-10000 mesajda 50-2000₺.

Tool Use ve Aksiyon Alma

Modern chatbot sadece cevap vermez; aksiyon alır: sipariş açar, randevu rezerve eder, ticket oluşturur, ödeme linki gönderir, kargo durumu sorgular, e-fatura kontrol eder. Claude/GPT'nin function calling yeteneği bu agent davranışının temelini oluşturur. RAG (Retrieval-Augmented Generation) ile şirket dokümanı/sıkça sorulan sorular üzerinden cevap; vector DB (pgvector, Pinecone) ve embedding model (OpenAI, Cohere, Voyage) ile.

Çok Dilli, Eskalasyon, Halüsinasyon Yönetimi

Claude/GPT 100+ dili destekler; otomatik dil algılama ile aynı bot farklı dilde yanıt verir. Eskalasyon: karmaşık veya duygusal durumda otomatik insan operatöre devir; livechat (Intercom, Zendesk) entegrasyonu. Halüsinasyon yönetimi: RAG kullanarak gerçek dokümandan yanıt, düşük sıcaklık (temperature 0.1-0.3), tool use ile doğrulama, "bilmiyorum" trigger prompt, kritik durumlarda human-in-the-loop. Test sürecinde eval seti ve geri bildirim toplama önemli.